Trấn Biên, tên dinh trấn cổ xưa nhất Nam bộ nay là tên phường đông dân nhất tỉnh Đồng Nai mới

Theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 về sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Nai năm 2025,[1] sắp xếp toàn bộ diện tích tự nhiên, quy mô dân số của phường Bửu Long, Quang Vinh, Trung Dũng, Thống Nhất, Hiệp Hòa và An Bình thành phường mới có tên gọi là phường Trấn Biên.

Phường Trấn Biên gần như bao trọn khu vực trung tâm của Thành phố Biên Hòa (cũ)

Phường Trấn Biên là 1 trong 95 phường, xã của tỉnh Đồng Nai (có tọa độ từ 10o54’09“B đến 10o58’36“B và từ 106o47’02″Đ đến 106o52’57″Đ, có vị trí địa lý:

Phía đông giáp phường Tân Triều, phường Tam Hiệp và phường Long BìnhPhía tây giáp phường Biên HòaPhía nam giáp phường Long HưngPhía bắc giáp phường Tân Triều.

Theo Nghị quyết số 202/2025/QH15 ngày 12/6/2025 về sắp xếp các đơn vị hành chính cấp xã của tỉnh Đồng Nai năm 2025, dân số phường Trấn Biên là 197.060 người, là phường đông dân nhất tỉnh Đồng Nai cũ và nằm trong nhóm các phường xã đông dân nhất cả nước sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, bỏ cấp huyện, sáp nhập, hợp nhất tỉnh/thành phố.

Trụ sở Đảng ủy – Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Trấn Biên, tỉnh Đồng Nai mới sau khi sáp nhập tỉnh Bình Phước (đặt tại trụ sở Thành ủy Biên Hòa hiện nay) từ ngày 1-7. Ảnh: Khắc Thiết (Báo Đồng Nai)

Từ trước khi có dấu chân người Việt thì tại đây đã trải qua nhiều biến cố lịch sử gắn liền với các vương quốc Phù Nam và Chân Lạp. Tới khoảng thế kỷ XVII, do chính sách mở rộng lãnh thổ về phía Nam của chúa Nguyễn, đã bắt đầu có những đợt di dân người Việt tới đây.

Địa danh Trấn Biên có từ khoảng năm 1698, khi chúa Nguyễn Phúc Chu sai Thống suất Nguyễn Hữu Cảnh vào kinh lý xứ Đồng Nai và sáp nhập vùng đất này vào nước Việt.

Năm Gia Long thứ 7 (1808), dinh Trấn Biên được đổi thành trấn Biên Hòa, huyện Phước Long thuộc dinh Trấn Biên được nâng lên thành phủ Phước Long, các tổng được nâng lên thành huyện. Trấn Biên Hòa (gồm 1 phủ Phước Long) là một trong 5 trấn dưới thời Gia Long, thuộc Gia Định thành.

Văn miếu Trấn Biên, một công trình quan trọng của vùng, được xây dựng vào năm 1715 để tôn vinh Nho giáo và các danh nhân văn hóa.

Trấn Biên Hòa (1808–1832) hay tỉnh Biên Hòa (1832–1861, có địa giới hành chính hết sức rộng, bao gồm vùng đất các tỉnh Đồng Nai, Bà Rịa – Vũng Tàu, Bình Phước, Bình Dương và một phần Thành phố Hồ Chí Minh, với tổng diện tích lên đến trên 17.000 km².

Cùng với cả nước, ngày 1/7/2025 vừa qua, sau sáp nhập tỉnh Bình Phước với tỉnh Đồng Nai thành tỉnh Đồng Nai mới, bộ máy chính quyền địa phương hai cấp, trong đó có chính quyền phường Trấn Biên chính thức bước vào vận hành với khí thế mới.

Trong bức tranh chung đó, phường Trấn Biên, một trong những phường có quy mô dân số lớn nhất cả nước, với gần 200.000 người sau sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã, bỏ cấp huyện, sáp nhập tỉnh/thành phố, đã vận hành một cách nghiêm túc với tinh thần chủ động, xác định lấy trách nhiệm và hiệu quả công việc, sự phục vụ người dân để làm mục tiêu phát triển cho địa phương trong thời gian tới.

Tỉnh Đồng Nai mới trên cơ sở sáp nhập tỉnh Bình Phước (cũ) vào tỉnh Đồng Nai (cũ) có tổng số 95 đơn vị hành chính cấp xã, trong đó có 88 đơn vị cấp xã mới và 7 đơn vị cấp xã giữ nguyên, không thực hiện sắp xếp.