Phương án giải cứu hồ chứa nước gần 500 tỉ đồng từ chuyên gia Nhật Bản

Sự cố sạt trượt nghiêm trọng trên diện rộng

Mới đây, Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng số 1 tỉnh Lâm Đồng (BQLDA) đã có báo cáo trình UBND tỉnh và các sở, ngành về tình hình thực hiện các dự án lớn, công trình trọng điểm trong tháng 12.2025.

Trong đó, BQLDA nhấn mạnh công tác khắc phục dự án hồ chứa nước Đông Thanh (xã Nam Ban Lâm Hà). Công trình phải tạm dừng thi công từ tháng 7.2023 do xảy ra sự cố sạt trượt đất và đến nay vẫn chưa thể khắc phục.

Theo BQLDA, dự án hồ Đông Thanh có tổng mức đầu tư gần 500 tỉ đồng, gồm 26 gói thầu xây lắp.

Đến giữa năm 2023, đã có 17 gói thầu hoàn thành, nhiều hạng mục đạt từ 80% đến 90% khối lượng. Tổng giá trị giải ngân đạt hơn 342 tỉ đồng.

Riêng cụm công trình đầu mối (gói thầu số 13) đã thi công đạt 82,5% giá trị hợp đồng (giá trị hợp đồng 145 tỉ đồng, giá trị thực hiện 119 tỉ đồng).

Tuy nhiên, ngày 1.7.2023, tại khu vực sườn đồi vai phải, nằm ngoài và giáp khu vực thi công gói thầu số 13, xuất hiện nhiều vết nứt rộng từ 20–30cm, chạy ngang qua khu vực sản xuất và sinh sống của 3 hộ dân.

Theo thời gian, các vết nứt diễn biến ngày càng nghiêm trọng, gây sạt trượt, sụt lún đất trên diện tích khoảng 12,7ha, chủ yếu là đất trồng cà phê, dâu tằm của người dân.

Thống kê đến nay, khu vực sạt lở có 6 căn nhà cấp 4 bị ảnh hưởng, trong đó 3 căn hư hỏng hoàn toàn; 2 căn xuất hiện nhiều vết nứt; 1 căn nứt nẻ công trình phụ.

Ngay sau khi xảy ra sự cố, chủ đầu tư đã phối hợp với chính quyền địa phương di dời, bố trí nơi ở mới cho 3 hộ dân có nhà bị hư hỏng hoàn toàn, bảo đảm an toàn.

Đáng chú ý, sự cố sạt trượt kéo dài từ tháng 7.2023 đến nay còn làm hư hỏng nghiêm trọng một phần hạng mục tràn xả lũ, bung bật các tấm bê tông mái kênh hạ lưu tràn; sân nhà van cống lấy nước và đoạn kênh bê tông phía sau nhà van cũng bị bong bật, xô nghiêng.

Lấy ý kiến chuyên gia Nhật Bản để khắc phục

Sự cố sạt trượt buộc dự án hồ Đông Thanh phải tạm dừng thi công trong nhiều năm để xác định nguyên nhân, đánh giá mức độ ảnh hưởng và xem xét tính khả thi của việc tiếp tục triển khai.

Do sạt trượt xảy ra trên diện tích rộng, diễn biến phức tạp, việc khảo sát, đánh giá nguyên nhân và đề xuất giải pháp cần thời gian theo dõi, quan trắc dài hạn.

Đến nay, đơn vị tư vấn đã có đầy đủ dữ liệu khảo sát, quan trắc để đánh giá một cách chính xác, khoa học, xác định nguyên nhân sự cố là do thiên tai.

Theo BQLDA, hiện đơn vị tư vấn đã hoàn thiện phương án khắc phục, bảo đảm an toàn cho công trình hồ Đông Thanh.

Gói thầu số 13 đã được mua bảo hiểm và nguyên nhân sự cố được xác định do thiên tai, nên chủ đầu tư sẽ thực hiện các thủ tục theo quy định để đơn vị bảo hiểm chi trả thiệt hại.

Việc khắc phục các hạng mục hư hỏng thuộc gói thầu số 13 vì vậy sẽ không làm tăng tổng mức đầu tư của toàn dự án, đồng thời vẫn bảo đảm yêu cầu kỹ thuật, an toàn công trình.

Đặc biệt, để tìm ra giải pháp tối ưu, BQLDA đã huy động ý kiến của các chuyên gia quốc tế đến từ Công ty Kawasaki (Nhật Bản).

Các ý kiến chuyên sâu này giúp đơn vị tư vấn hoàn thiện phương án khắc phục, bảo đảm an toàn lâu dài cho công trình.

Hiện các đơn vị tư vấn đã giải trình, làm rõ các nội dung theo yêu cầu của đơn vị bảo hiểm. Chủ đầu tư cũng đã đề nghị đơn vị bảo hiểm triển khai các bước tiếp theo để thực hiện nghĩa vụ bảo hiểm trong thời gian thi công đối với gói thầu số 13.

BQLDA đang đề xuất UBND tỉnh Lâm Đồng xem xét, thống nhất tiếp tục triển khai đầu tư xây dựng dự án, đồng thời lập báo cáo đề xuất điều chỉnh chủ trương đầu tư dự án hồ chứa nước Đông Thanh.