Dở dang những dự án nông nghiệp tiền tỉ ở Bắc Kạn

Những năm qua, huyện Chợ Mới (Bắc Kạn) từng là điểm đến thu hút của nhiều nguồn lực quy mô lớn trong lĩnh vực nông nghiệp với tổng vốn cả trăm tỉ đồng.

Thế nhưng sau khoảng một thập kỷ, nhiều mô hình nông nghiệp tại đây đã không thể phát huy hiệu quả, khiến nguồn lực bị chôn vùi, đất đai không được khai thác đúng tiềm năng.

Tại khu trại giống cây trồng xã Cao Kỳ (Chợ Mới), nằm sát Quốc lộ 3, đây là hạng mục thuộc Dự án sản xuất giống cam, quýt và hồng không hạt tỉnh Bắc Kạn giai đoạn 2011 – 2015 do Trung tâm giống cây trồng Bắc Kạn làm chủ đầu tư, với tổng vốn gần 14 tỉ đồng.

Cơ sở được thiết kế trên diện tích hơn 9.000m² cùng hệ thống giàn tưới và bể trồng cây, với năng lực thiết kế có thể cung ứng 1,3 triệu cây giống mỗi năm.

Thời điểm năm 2017, tỉnh Bắc Kạn giao vườn ươm cho Trung tâm Khuyến nông tỉnh quản lý, tuy nhiên, hoạt động được một thời gian ngắn rồi lại bỏ không.

Sau đó, trại Cao Kỳ được một đơn vị tư nhân “mượn” để sản xuất cây giống nhưng lại tiếp tục bỏ hoang.

Tính đến nay, nhiều hạng mục như nhà lưới, bể chứa nước, hệ thống trồng cây công trình có dấu hiệu xuống cấp, han gỉ không sử dụng. Xung quanh cỏ mọc kín lối đi.

Ngày 21.5, trao đổi với PV Báo Lao Động, ông Đồng Phúc Toản – Chủ tịch UBND xã Cao Kỳ xác nhận, hiện dự án vẫn đang bị bỏ không, chưa bàn giao cho bất cứ đơn vị nào.

“Dự án giờ đã được bàn giao cho huyện quản lý và vẫn đang để không như vậy. Trước đó cũng có dự kiến chuyển đổi công năng sang trường học, nhưng chưa có phương án cụ thể”, vị lãnh đạo xã thông tin thêm.

Nằm cách đó không xa là Dự án đầu tư xây dựng Trung tâm Bảo tồn gene và Phát triển giống bò Mông tại xã Quảng Chu (Chợ Mới) cũng rơi vào tình trạng hoang tàn.

Ghi nhận của PV thời điểm giữa tháng 5.2025, dự án nay chỉ còn là những đống gạch vụn, bê tông vỡ nát nằm ngổn ngang. Nền đất loang lổ dấu tích của công trình đã bị phá bỏ.

Một số công trình còn sót lại cũng đang bỏ không và trong tình trạng xuống cấp với những vết nứt dài chạy dọc bờ tường, trần nhà hư hỏng.

Xung quanh, cỏ dại mọc um tùm, che phủ lối đi, len lỏi qua từng khe nứt trên nền bê tông. Khung cảnh tiêu điều, hoang tàn, chỉ còn lại dấu tích của dự án trăm tỉ đồng một thời từng được kỳ vọng lớn.

Dự án có tổng vốn 136 tỉ đồng do Công ty CP Đầu tư và Phát triển bò Mông Việt Nam làm chủ đầu tư, được chấp thuận chủ trương đầu tư năm 2017, từng được dự kiến hoàn thành quý IV/2020. Quy mô dự án đầu tư là bảo tồn gene và lai tạo phát triển giống bò Mông quy mô 300 bò cái sinh sản, 30 con bò đực thuần, nuôi vỗ béo 1.000 con bò thương phẩm/tháng.

Tuy nhiên, sau gần 6 năm triển khai, chỉ có một số hạng mục nhỏ được hoàn thành. Số lượng bò giống thực tế năm 2023 chỉ có 25 con với thể trạng gầy yếu.

Trước đó, ông Lục Văn Cường – Chủ tịch UBND xã Quảng Chu cho biết, do hoạt động không đạt tiến độ, hiệu quả, Dự án đầu tư xây dựng Trung tâm Bảo tồn gene và Phát triển giống bò Mông đã bị thu hồi và bị chấm dứt hoạt động hồi tháng 11.2024.