Xóm lênh đênh nay đã an cư như cuộc “hồi sinh” diệu kỳ của làng vạn chài Tiền Phong ở Hà Tĩnh

Từ “rốn lũ” đến nơi an cư

Nằm nép mình bên dòng sông La thơ mộng nhưng khắc nghiệt, thôn Tiền Phong, xã Đức Quang (Hà Tĩnh) từng được biết đến như “rốn lũ” của vùng đất này. Mỗi mùa mưa bão, người dân vạn chài nơi đây phải đối mặt với cảnh ngập lụt kéo dài, tài sản trôi theo dòng nước, cuộc sống bấp bênh.

Năm 2022, với sự chung tay của Trung ương, tỉnh, huyện và các tổ chức, doanh nghiệp, 24 căn nhà chống lũ hai tầng được xây dựng, trở thành điểm tựa vững chắc cho người dân.

Những ngôi nhà được thiết kế đặc thù, chịu được mực nước dâng cao, là nơi trú ẩn an toàn cho bà con nhân dân. Vừa qua, trong trận lũ ngày 26/7, khi nước sông La dâng cao gây ngập tầng 1 khoảng 50-60 cm, toàn bộ tài sản trên tầng 2 vẫn được bảo toàn.

Ông Nguyễn Văn Khước – Bí thư chi bộ thôn Tiền Phong, nhớ lại: Thôn Tiền Phong, một trong những khu vực thấp trũng nhất huyện Đức Thọ cũ (nay thuộc xã Đức Quang), từng là nơi người dân vạn chài sống lênh đênh trên thuyền, đối mặt với nỗi lo thường trực mỗi mùa lũ.

Trước đây, hơn 20/24 hộ dân sống dưới thuyền. Khi lũ về, phải di dời tài sản đến khu vực đê ở phường Đậu Liêu (nay là phường Nam Hồng Lĩnh, tỉnh Hà Tĩnh) để chống lũ, còn người ở lại thì canh giữ thuyền để không bị chìm. Những trận lũ lớn, đặc biệt vào các năm 2021 và 2022, đã khiến bà con rơi vào cảnh trắng tay, tài sản bị cuốn trôi.

Từ năm 2022, nhờ sự hỗ trợ của Đảng, Nhà nước và các nhà tài trợ, 24 ngôi nhà chống lũ được xây dựng, giúp bà con yên tâm. Mùa lũ, bà con chuyển đồ đạc lên tầng hai, như đợt lũ năm 2023 và 2024, hầu hết đều an toàn trên tầng cao.

Mùa hè, một số hộ sinh hoạt dưới tầng một, nhưng khi lũ đến, tất cả chuyển lên tầng hai. Giờ đây, bà con không còn lo sợ. Trước kia, bão lớn khiến nhiều thuyền chìm, phải cứu hộ liên tục. Nay nhà chống lũ vững chãi, bão cấp 9, cấp 10 cũng không ảnh hưởng. Từ chỗ chạy trốn gió bão, giờ bà con phấn khởi, an tâm với cuộc sống mới.”

Anh Nguyễn Trường Sinh (người dân thôn Tiền Phong, xã Đức Quang) chia sẻ: “Trước đây, cuộc sống gia đình tôi rất khó khăn, lênh đênh trên mặt nước. Với 5 nhân khẩu, mọi sinh hoạt đều bất tiện so với ở trên bờ. Nhưng từ khi có dự án hỗ trợ từ các mạnh thường quân, chúng tôi thực sự vui mừng.

Cuộc sống đã thay đổi hẳn, kinh tế phát triển hơn, con cái được học hành tử tế, dễ dàng tiếp cận thông tin từ xã hội. Trước kia, mưa chưa đến đã lo lắng, lũ về là mất hết; giờ thì cả gia đình tôi và 24 hộ dân đều an toàn, ổn định.”

“Ai sống lênh đênh mà chẳng mơ ước một mái nhà vững chắc. Giờ giấc mơ ấy thành hiện thực, cuộc sống khác hẳn. Trước đây, con cái học lớp 2, lớp 3 đã nghỉ, nay chúng được học đến nơi đến chốn. Nhiều em đã đỗ đại học, con tôi giờ học lớp 12, trước kia chỉ đến lớp 8, lớp 9 là bỏ. Đó là những kết quả khiến tôi tâm đắc”, anh Trường Sinh tâm sự.

Mô hình nhà chống lũ không chỉ bảo vệ tính mạng và tài sản mà còn là nền tảng để người dân vươn lên thoát nghèo. Từ cảnh “một mái nhà, hai cuộc sống”, lênh đênh trên sông và chạy lũ, nay bà con thực sự an cư lạc nghiệp. Các em nhỏ có môi trường học tập ổn định, người lớn yên tâm đầu tư sản xuất, tăng thu nhập.

Người dân đổi đời nhờ nhà chống lũ

Chị Trần Thị Huệ (mẹ của ba đứa con) chia sẻ: “Ngày trước sống trên thuyền, con cái chơi dễ ngã xuống sông, mùa lũ phải nghỉ học cả tuần vì đi lại nguy hiểm. Giờ có nhà mới, con được học hành đầy đủ, đi lại thuận tiện, tôi cũng yên tâm đi làm”.

Chị Huệ cho biết, nếu không có sự hỗ trợ, giấc mơ về một mái nhà kiên cố chỉ là điều xa vời. Làm ngày nào ăn ngày đó, tiền đất, tiền xây nhà là cả vấn đề. Nhờ Nhà nước hỗ trợ, gia đình tôi mới có cuộc sống ổn định như hôm nay.

Nhờ sự quan tâm của Trung ương, tỉnh, huyện và các ban chỉ đạo, 24 hộ dân ở thôn Tiền Phong đã được hỗ trợ xây dựng nhà chống lũ kiên cố từ năm 2022. Những ngôi nhà này đã phát huy hiệu quả, giúp bà con yên tâm sinh hoạt, bảo vệ tài sản trước mưa bão, đặc biệt tại vùng trũng thấp.

Những ngôi nhà này đã phát huy hiệu quả, giúp bà con yên tâm sinh hoạt, bảo vệ tài sản trước mưa bão, đặc biệt tại vùng trũng thấp. Cuộc sống người dân được cải thiện rõ rệt, con cái học hành đầy đủ, người lớn an tâm lao động sản xuất.

Trao đổi với PV Dân Việt, ông Lê Quang Hiếu – Trưởng phòng Văn hóa Xã hội UBND xã Đức Quang, cho biết: “Nơi đây thường xuyên chịu ảnh hưởng nặng nề từ lũ lụt, đặc biệt trong các năm 2021 và 2022. Người dân từng đối mặt với nhiều khó khăn trong sinh hoạt và sản xuất”.

“Thôn Tiền Phong, xã Đức Quang hôm nay đã hồi sinh mạnh mẽ, trở thành minh chứng sống động cho hiệu quả của các chính sách hỗ trợ vùng thiên tai. Mô hình nhà chống lũ không chỉ là giải pháp trước mắt mà còn là bước đệm cho sự phát triển bền vững”, ông Lê Quang Hiếu – Trưởng phòng Văn hóa Xã hội UBND xã Đức Quang, cho hay.